به ياد آر چشماني را كه بر تو نگران بودند
به ياد آر دستاني را كه شب ها با نوازش هاي خود دردهاي تو را تسكين مي دادند
به ياد آر دلي را كه به خاطر تو زخم ها خورده است
آن هنگام زانو بر زمين بگذار و موهبت مادر را سپاس دار بيستم جمادي الثاني هر سال، روزي پر از خاطره و معنويت است؛ خاطراتي شيرين از مادران مهربان ، فرزندان با محبت و همسران با وفا ؛ اين روز به يُمن ِ زاد روز بانوي نمونه اسلام ، فاطمه زهرا ( سلام الله عليها) ، روز مادر نام گرفته است ؛ بانويي كه گل سرسبد تمام بانوان عالم است ؛ تنها زني كه پدرش معصوم ، شوهرش معصوم و خودش نيز معصوم بوده و پيامبر گرامي اسلام (ص) به او لقب " اُم ابيها " داده است ، يعني زني كه براي پدرش همچون مادر بود.
اگرچه دوران زندگي حضرت زهرا (س) كوتاه بود در كتاب دكتر شهيدي روي اين عدد بحث شده است . اما زندگاني پر بركت و درخشان وي ، آن بانوي بزرگوار را به الگويي بي نظير براي تمام زنان عالم در طول تاريخ مبدل ساخته است؛ زني كه كودكي اش را در خانه شخص اول اسلام – پيغمبر اكرم (ص) – و دوران بچه داري را در خانه دومين شخصيت ممتاز اسلام –علي (ع) – گذراند و دو امام معصوم - امام حسن (ع) و امام حسين (ع) - ، و دو دختر فداكار و شجاع - زينب و ام كلثوم - را به جامعه تحويل داد.
زندگي و سيره ي حضرت زهرا( س) به قدري آموزنده و جذاب است كه هر زن آزاده اي در جهان او را چونان قديسه اي تحسين مي كند؛ زني كه تولدش از دامن خديجه كبري ، همسر پيامبر گرامي اسلام (ص) و در كانون نخستين خانواده اسلامي با نغمه هاي آسماني و تسبيح قدسيان همراه شد و شب ميلادش را عرشيان به بانگ تكبير و تسبيح جشن گرفتند و خداوند لقب كوثر به او عطا كرد؛ زيرا وي سرچشمه ي تمام خوبي هاي جهان است.
و چه زيبا تولد اين بانوي گرانقدر به ابتكار بنيانگذار جمهوري اسلامي – امام خميني (ره) – روز زن و روز مادر نام گرفت ؛ " اگر روزي بايد روز زن باشد ، چه روزي والاتر و افتخارآميزتر از روز ولادت با سعادت فاطمه زهرا سلام الله عليهاست ؛ زني كه افتخار خاندان وحي است و چون خورشيدي بر تارك اسلام عزيز مي درخشد."
از بيانات امام خميني (ره) در تاريخ 15/ 2/ 59
نامگذاري يك روز از سال به نام مادر در فرهنگ و ملل مختلف سابقه اي طولاني دارد و هر ملتي سعي كرده است روزي را به تجليل از مقام شامخ مادر اختصاص دهد.
در فرهنگ پر بار ايران اسلامي خجسته زاد روز بانوي گرانقدر اسلام ، دختر حضرت محمد (ص) روز مادر نام گرفته تا زنان و مادران اين مرز و بوم از او درس ايمان ، فداركاري و مهرباني بياموزند.
ما نيز بر آن شديم تا با مروري بر تاريخچه روز مادر ر ميان ملل ديگر ، سابقه اين مناسبت را در ساير فرهنگ ها بررسي كنيم.

روز مادر در كشورهاي مسيحي

يك خانم امريكايي به نام آناجارويس (Anna Jarvis ) پس از مرگ مادرش ، در هشتم ماه مه 1905 به اين فكر افتاد كه از تمامي مادران در زماني كه در قيد حيات هستند ، قدرداني شود. به همين دليل تمام تلاش خود را بر اين گذاشت كه روزي از سال به مادران اختصاص داده شود. او در آغاز از كشيش منطقه شان خواست كه موعظه اي در زمينه نقش مادر در جامعه ايراد كند. سپس نامه هايي به مردان روحاني ، سياسي و با نفوذ فرستاد . پس از آن با خريد يك آژانس تبليغاتي ، پيغام خود را با مضمون " اختصاص دادن روزي براي ارج نهادن به مادران ، آنان را جاويدان مي سازد " به گوش مردم رساند و سرانجام در سال 1907 روز يكشنبه ، دوم ماه مه – زمان مرگ مادر آنا جارويس – روز مادر ناميده شد.
پس از تلاش موفقيت آميز جارويس ، با به پايان رسيدن جنگ جهاني اول ، روز مادر به كشورهاي اروپايي نيز راه يافت . در سال 1917 روز مادر در سوئيس رايج شد و سپس به اتريش و جزاير اسكانديناوي رسيد. در آلمان براي اولين بار در سال 1922 اين روز را جشن گرفتند. اما در زمان ناسيوناليست ها روز مادر در اين كشور دچار انحراف شد؛ زيرا آنان بر پايه اين ايدئولوژي كه مادر ضامن دوام ِ نژاد آريايي است، اين روز را جشن مي گرفتند.
سمبل روز مادر براي مادري كه در قيد حيات است يك شاخه ميخك قرمز و براي مادري كه از دنيا رفته ، يك شاخه ميخك سفيد است. آنا جارويس با ارائه اين طرح ، بردن گل براي مادران را رواج داد .
آنا جارويس ، باني روز مادر در كل جهان مسيحيت – زني كه خود هيچ گاه مادر نشد- در سال 1948 در خانه سالمندان فيلادلفيا بدرود حيات گفت. جالب است بدانيد كه تمام هزينه هاي نگهداري و اقامت او در خانه سالمندان را تاجران گل – افرادي كه بيشترين سود را از روز مادر مي بردند- متقبل شدند.

روز مادر در ميان ملل ديگر

فرزنداني كه نمي توانند در اين روز در كنار مادر خود باشند، اغلب با يك تلفن ، ارسال كارت ، فرستادن گل يا هديه ، عشق و محبت خود را ابراز مي كنند؛ و افرادي كه در اين روز لذت بودن در كنار مادر را تجربه مي كنند ، با كمك در انجام كارهاي خانه ، تهيه غذايي ويژه و گذراندن روز خود با مادرشان از محبت هاي او قدرداني مي كنند.
كشورهايي چون تركيه ، دانمارك ، فنلاند ، ايتاليا ، استراليا و بلژيك روز مادر را در دومين يكشنبه ماه مه جشن مي گيرند. در نروژ دومين يكشنبه ماه فوريه و در سوئد و فرانسه نيز آخرين يكشنبه ماه مه ، اين روز ، جشن گرفته مي شود. مردم فرانسه اين روز را همچون جشن تولد برگزار مي كنند. تمام خانواده دور هم جمع مي شوند و با يك وعده غذاي ويژه و كيك ، روز مادر را جشن مي گيرند. بعضي از كشورها اين روز را در فصل بهار برگزار مي كنند.
در لبنان در اولين روز بهار و در ژاپن دومين يكشنبه ماه مه با برگزاري نمايشگاه نقاشي از مادران تجليل مي شود. كودكان شش تا چهارده سال با كشيدن نقاشي درباره مادرانشان از آنها قدرداني مي كنند. هر چهار سال يك بار نيز نقاشي هاي برگزيده در نمايشگاهي به نام " مادر من" به نمايش گذاشته مي شود.
تاريخچه روز مادر در يونان به گذشته خيلي دور بر مي گردد. 25 سال قبل از ظهور عيسي مسيح (ع) ، الهه هاي يوناني وجود داشتند كه براي آنها نوعي جشن مادر برگزار مي شد.
مردم هنگ كنگ ، پاكستان ، قطر ، عربستان سعودي و امارات متحده ي عربي روز مادر را در ماه مه جشن مي گيرند. مردم اين كشورها كه عموماً مسلمان اند، در اين روز به ديدن مادران خود مي روند و با در دست داشتن هدايايي چون گل ، كيك ، اشياي زينتي و قيمتي از ايشان قدرداني مي كنند.
در آرژانتين و هندوستان مراسم روز مادر در ماه اكتبر برگزار مي شود. مردم آرژانتين در دومين يكشنبه اين ماه از مادران قدرداني مي كنند؛ اما هندوها ده روز را براي اين منظور جشن مي گيرند. اين فستيوال بر اساس نام دورگا پوجا (Durga Puja) – زن و مادر قديسه هندو – " دورگا " نامگذاري شده است. بنا بر افسانه اي ، اين مادر الهي ده دست دارد و در هر دست اسلحه اي براي از بين بردن اهريمن ( شيطان(
در پرتقال و اسپانيا روز مادر ارتباط نزديكي با كليسا دارد. در هشتم دسامبر، اين مردم نه تنها از مادران قدرداني مي كنند ، بلكه مراسم شكر گذاري براي مريم مقدس ، مادر حضرت عيسي (ع) را نيز به جا مي آورند.
عده اي از مردم يوگسلاوي سابق هم در ماه دسامبر يك روز را به نام " ماتريس " جشن مي گرفتند. دو هفته بعد از كريسمس دختران و پسران جوان در سكوت و آرامش كامل دست و پاي مادر خود را در حالي كه خواب بود، مي بستند و مادر زماني كه بيدار مي شد با دادن هداياي كوچكي كه در زير بالش خود مخفي كرده بود خود را آزاد مي كرد.
اگر چه هر كشوري با فرهنگ خاص خود براي انتخاب روز مادر سمبل و دليلي دارد. اما آنچه اهميت دارد قدرداني و تشكر از مقام مادر است؛ و اين مراسم بهانه اي است تا توجه بيشتري به مادران داشته باشيم و به آنها ثابت كنيم كه چقدر دوستشان داريم.
مادر!
همه ي دنيا دوستت دارند