سرخجه
چنانچه کودک گرفتار بيماري سرخجه شد ، نگران نشويد . اگر چه داشتن يک کودک
بيمار ،هميشه ناراحت کننده است ، اما سرخجه ، يک دانه زدن ملايم واگيردار
پوست است که ناراحتي هاي ثانويه ايجاد نمي کند . اين بيماري تنها زماني
خطرناک است که يک خانم باردار ، به آن مبتلا شود . در اين صورت بيماري از راه
جفت به جنين منتقل شده وگاهي ممکن است موجب مرگ جنين شود و يا نقص هايي در
نوزاد متولد شده ايجاد کند . اين نوع سرخجه را سرخجه مادرزادي مي نامند .
اين بيماري پيش از توليد واکسن در سال ۱۹۶۹ ، جزو
بيماريهاي واگير دار رايج در کودکان به شمار مي آمد . اما در سالهاي اخير ،
شيوع سرخجه کاهش يافته است .
ايمني زايي
يک
بار مبتلا شدن به بيماري سرخجه ،فرد را براي تمام عمر نسبت به اين بيماري
مصون مي سازد . فردي که هرگز به اين بيماري مبتلا نشده ، اما پس از يک سالگي
از واکسن سرخجه استفاده کرده باشد ، او هم براي تمام عمر گرفتار سرخجه نخواهد
شد . به هر حال بسياري از جوانان و نوجوانان ، مي پندارند که نسبت به بيماري
سرخجه مصونيت دارند ، حال آن که به ياد نمي آورند در دوران کودکي به اين
بيماري مبتلا شده اند و يا واکسن آن را تزريق کرده اند يا خير ؟ از اين
رو ، بايد تمامي دانشجويان و پرسنل بيمارستانها ، مدرکي دال بر واکسينه شدن و
يا يک بار مبتلا شدن به بيماري ارائه کنند .
داشتن اين مدرک براي خانمهاي باردار بسيار اهميت دارد .
اگر
در مورد واکسينه شدن و يا مبتلا شدن به سرخجه در دوران کودکي خود شک داريد ،
بايد آزمايش خون بدهيد تا مشخص شود که آيا در خون شما پادتني عليه سرخجه وجود
دارد يا خير ؟ چنانچه پادتني کشف نشد بايد در نخستين فرصت ، خود را واکسينه
کنيد ، مگر اين که در اوايل دوران بارداري باشيد ، زيرا در اين دوران نمي
توانيد واکسن بزنيد .
نوزاداني که مادرانشان به سرخجه ايمني دارند به طور معمول پادتن هاي مادري را
شش تا نه ماه پس از تولد ، در خون خود دارند و عليه سرخجه مصون هستند .
علت بيماري
ويروس سرخجه در تمامي طول سال وجود دارد ، اما انتشار آن در فصل هاي زمستان و
بهار بيشتر است . کودک ممکن است از طريق هواي آلوده به ويروس ، بيمار شود .
هواي اتاق به طور معمول در اثر ترشحات حلق و بيني فرد بيمار آلوده مي شود .
کودک
، دو تا سه هفته پس از تماس نزديک با فرد بيمار ، علائم بيماري را آشکار
ميکند . دوره واگيري بيماري از هفت روز پيش تا پنج روز پس از پيدايش علائم
آن ( دانه هاي قرمز رنگ پوستي ) است .
ويروس سرخجه مي تواند از جفت عبور کند و از مادر به جنين منتقل شود . در اين
حالت سرخجه مادرزادي پديد مي آيد که احتمال آن در ماه هاي آخر بارداري بسيار
ضعيف تر از ماه هاي نخست است . چنانچه مادر به سرخجه مبتلا شد ، احتمال
انتقال آن به جنين در سه ماهه اول بارداري ۲۵ درصد است . اين احتمال در ماه
چهارم ، به ده تا بيست درصد کاهش مي يابد و از ماه پنجم به بعد به صفر مي رسد
.
سرخجه مادرزادي نارسايي هايي در گوش ،چشم ، قلب و مغز نوزاد ايجاد مي کند که
ممکن است به کوري ، کري وعقب ماندگي ذهني او بيانجامد .
نشانه هاي بيماري
علائم بيماري با دانه زدن در پوست آشکار مي شود که
با تب خفيف يک روزه ( ۳۸ درجه سانتي گراد )
همراه است . کودکان بزرگ تر و نوجوانان ، ابتدا نشانه هاي نخستين را بروز مي
دهند که سه تا چهار روز ادامه دارد . از جمله اين علائم مي توان سردرد ، تب
خفيف ، گلودرد ، سرفه هاي ملايم ، بزرگ و حساس شدن غدد لنفاوي پشت گوش و سر
را نام برد .
دانه
زدن پوست با پيدايش نقاط قرمز رنگ روي صورت آغاز مي شود . اين دانه ها به سرعت
به ساير نقاط بدن گسترش مي يابند . گاهي اوقات ، دانه زدن پوست ديده نمي شود
. زيرا فرد بدون اين که بداند پيش از اين دچار سرخجه شده يا نه ، نسبت به آن
مصونيت دارد . دانه ها همراه با خارش ، در مدت يک روز در سراسر بدن پخش مي
شوند ، در روز دوم از صورت محو شده و تا روز سوم در سراسر بدن به کلي از بين
مي روند . غدد لنفاوي پشت گوش و سر ، ممکن است تا هفته ها متورم باقي بمانند
، بدون اين که حساسيت و دردي داشته باشند . افراد بالغ گاهي پس از محو شدن
دانه ها در صورت ، از درد مفاصل ( زانو ، مج و آرنج ) شکايت ميکنند . اين
دردها ممکن است تا ده روز ادامه داشته باشند .
راههاي پيشگيري
- به
محض رسيدن کودک به پانزده سالگي ، براي تزريق واکسن سرخجه او را نزد متخصص
کودکان ببريد . اين واکسن به صورت سه گانه ( سرخک ، سرخجه ، اوريون ) قابل
دسترس بوده و تا ۹۸ درصد مصونيت ايجاد مي کند ؛
- از تماس کودک خود با کودک يا فرد بالغي که دانه
هاي قرمز رنگ پوستي دارد ، جلوگيري کنيد ، زيرا ممکن است سرخجه داشته باشد ؛
-
در صورت مشاهده دانه هاي قرمز رنگ روي پوست کودک ، از رفتن او به مدرسه
جلوگيري کنيد . پزشک بايد ابتدا او را معاينه کند تا بتواند واگيردار بودن
بيماري را تشخيص دهد . اگر بيماري واگيردار بود ، در مورد طول مدت واگيري از
پزشک سئوال کنيد و در اين دوره ، از تماس او با ساير افراد جلوگيري به عمل
آوريد ؛
- در صورت مبتلا شدن کودک به سرخجه ، تا پنج روز پس
از پيدايش دانه هاي قرمز رنگ ، از تماس او با خانم هاي باردار جلوگيري کرده و
در صورتي که به طور اتفاقي تماسي روي داد ، با متخصص زنان مشورت کنيد ؛
- اگر کودک گرفتار سرخجه است ، تنها با کودکاني مي
تواند ارتباط داشته باشد که عليه سرخجه واکسينه شده و يا پيش از اين دچار بيماري
شده باشند .