روز جهانی مبارزه با مواد مخدر

اعتياد و خانواده

* تعريف اعتياد

* عوامل مؤثر در گرايش فرزندان به اعتياد

* علائم تشخيص اعتياد در فرد

* عوارض اعتياد به مواد

پدر و مادر عزيز !

خطر اعتياد در پارتي ها و مهماني ها

 وضع قوانين و مهيا کردن شرايط و قيد و بندهائي براي ميهماني هاي نوجوان

۲  سئوال مهم از فرزند :

نتيجه :

خانواده

کوچکترين واحد اجتماعي است که اساس تشکيل جامعه و حفظ عواطف انساني را به عهده دارد . اولين مکان رشد شخصيت ، تشکيل باورها و الگوهاي رفتاري فرد ، خانواده مي باشد . ناآگاهي والدين ، عدم ارتباط صميمي والدين و کودک ، نبود نظم در خانواده ، خانواده آشفته و از هم گسيخته ،‌ احتمال ارتکاب به انواع بزهکاري مانند سوء مصرف مواد را افزايش مي دهد .

از طرفي پرخطرترين دوران زندگي از نظر شروع مصرف مواد ، نوجواني است . چرا که اين دوره ، دوره کسب هويت و ميل به استقلال طلبي مي باشد . روابط بين فردي و اجتماعي افزايش چشمگيري مي يابد ، ارتباط با همسالان و دوستان در اولويت قرار مي گيرد . مجموعه اين عوامل ، علاوه بر حس کنجکاوي و نياز به تحرک ، تنوع و هيجان فرد را مستعد مصرف مواد مي نمايد .

* تعريف اعتياد

اعتياد حالتي است که فرد هم از نظر جسماني و هم از نظر رواني به ماده مخدر وابستگي پيدا مي کند ، بطوريکه براي رسيدن به حالت نشئه مجبور است به تدريج مقدار ماده مصرفي را افزايش دهد و در صورت کاهش يا قطع ماده مصرفي به علائم ناراحت کننده اي دچار مي شود و به تدريج نسبت به آداب و مسئوليت هاي خانوادگي و اجتماعي خود بي تفاوت مي شود .

* عوامل مؤثر در گرايش فرزندان به اعتياد

الف - عوامل فردي :

اعتماد به نفس پائين ، تمايل به اعمال زشت و خلاف ، افسردگي ، اضطراب ، اختلال شخصيت ضداجتماعي درد و بيماري جسمي مزمن ، نگرش مثبت به مواد ، عدم توانايي (( نه )) گفتن در مقابل فشار همسالان ، عدم مسئوليت پذيري ، عدم تحمل ناکامي و شکست ، عدم پايبندي مذهبي ، باورهاي نادرست در مورد مواد .

ب - عوامل محيطي :

داشتن دوستان معتاد ، طرد شدن از طرف معلمان و دوستان ، مهاجرت ، دسترسي آسان به مواد ، فشارهاي ناشي از محيط مثل زلزله ، خشکسالي ، فقر و بيکاري

ج - عوامل خانوادگي :

مصرف مواد توسط اعضاء ديگر خانواده ، خانواده هاي بي سرپرست ، تشنج و درگيري در خانواده ، رهاکردن فرزند به حال خود ،‌ عدم وجود روابط گرم و صميمي در خانواده

* علائم تشخيص اعتياد در فرد

• تغيير ناگهاني در رفتار و خلق و خوي فرد

• تغيير ظاهر فرد ( نامرتبي و آشفتگي )

• از دست دادن اشتها ، کاهش وزن و تغيير حالت مردمک چشم

• تغيير ساعات خواب

• تمايل به قرض کردن پول ، فروش لوازم شخصي و لوازم منزل

• کناره گيري از جمع دوستان و آشنايان و ايجاد رابطه با دوستان جديد

• از دست دادن انگيزه براي کارکردن ، مدرسه رفتن و غيبت مکرر از محل کار و مدرسه

• جاي زخم و اثر سوزن روي ساعد و بازو

• رفتن به مکانهاي خلوت مثل انباري ، مکانهاي مخروبه و ...

• مصرف مکرر داروهاي آرام بخش بدون دليل مشخص

• پيدا شدن ابزار و وسايل مربوط به اعتياد مثل زرورق ، سرنگ و کاغذ لوله شده .

* عوارض اعتياد به مواد

الف - عوارض فردي :

از دست دادن زيبايي ، کاهش ميل جنسي ، سوء تغذيه و کاهش وزن ، تيره شدن رنگ پوست ، افسردگي ، اختلال خواب ، اختلال رواني شديد و پايدار ، بيماريهاي قلبي و ريوي ، از بين رفتن سلولهاي مغزي ، ابتلا به عفونتهاي خطرناک چون ايدز و هپاتيت ،‌ مسموميت و مرگ

ب - عوارض خانوادگي :

مشکلات شغلي و تحصيلي ، خشونت در خانواده ، طلاق ، کاهش درآمد و فقر ، بي کفايتي در انجام وظايف خانوادگي ، غفلت از فرزندان

ج - عوارض شغلي :

• از دست دادن آينده شغلي ، اخراج و بيکاري

• کاهش کارآيي ، سوانح و حوادث حين کار

د - عوارض اقتصادي و اجتماعي :

ضعف پايبندي به اصول اخلاقي و مذهبي ، فقرو بي خانماني ، بيکاري ، انواع جرائم مثل سرقت ، فحشا ، تجاوز ، قتل ، صرف هزينه جهت مراکز درمان معتادين ، صرف هزينه جهت نيروي انتظامي و زندان

پدر و مادر عزيز ! به فرزندت بگو « دوستت دارم »

* جهت پيشگيري از اعتياد فرزندان به نکات زير توجه فرماييد :

پدر و مادر عزيز !

• درباره مواد اعتياد آور اطلاعات کافي کسب کنيد .

• فرزندانتان را با بحثهاي مفيد در خصوص مواد مخدر و اعتياد آگاه سازيد .

• نظم و قانون سازنده اي را در خانواده برقرار نماييد .

• يک الگوي مناسب باشيد .

• مهارتهاي زندگي را به آنان بياموزيد ( توانايي نه گفتن ، مهارت تصميم گيري ، مهارت حل مشکل ، مهارت دوست يابي و ... )

• با تقويت قدرت اعتماد به نفس و تصميم گيري ، آنها را در برابر شرايط آسيب زا مقاوم سازيد .

• به آنان در مقابله با گروه همسالان و دوستان کمک کنيد .

• به آنان ابراز عشق کنيد و شخصيت آنان را محترم شماريد .

• آنان را به ورزش و انجام تفريحات سالم تشويق نماييد .

 پدر و مادر عزيز !

به نکات زير توجه فرماييد :

• اوقات فراغت فرزندانتان را به تشويق آنها به مطالعه و تفريحات سالم پر کنيد .

• به فرزندانتان در انتخاب دوستان سالم و دوري از دوستان ناباب کمک کنيد .

• به خواست هاي منطقي جوانان توجه نماييد .

• فرزندانتان را به اصول اخلاقي و مذهبي تشويق کنيد .

• محيط خانه را طوري بسازيد که امکان رشد صحيح را به فرزندانتان بدهد .

به اميد رسيدن به جامعه اي سالم و

بدور از هر گونه سوء مصرف مواد

* آيا مي دانيد که :

خطر اعتياد در پارتي ها و مهماني ها

نکاتي را که بايد پدر و مادر در مورد مهماني ها  براي فرزند نوجوانشان رعايت کنند  

ميهماني ها بخشي از مراحل رشد نوجوان به شمار مي روند و براي افراد جوان ، سهمي يکسان از سرگرمي ها و ناراحتي هاي اجتماعي را به وجود مي آورند . دعوت شدن به مهماني بخشي از جمع بودن است اما متآسفانه اخيراً به علت وجود مواد مخدر در بعضي از مهماني هاي و پارتي هاي شبانه والدين بايد نکاتي را در مورد ميهماني ها رعايت نمايند :

* وضع قوانين و مهيا کردن شرايط و قيد و بندهائي براي ميهماني هاي نوجوان

الف : براي خانواده ميزبان

• پذيرايي با مشروبات الکلي و مواد مخدر ديگر ،‌ ممنوع است .

• ورود افراد نابهنجار ممنوع بوده و فقط دعوت شدگان برگزيده حق ورود دارند .

• غذا و نوشيدني هاي غيرالکلي در دسترس است .

• والدين بايد طي مراسم ميهماني حضور داشته باشند ( ميزبان ) و مراقب اوضاع خواهند بود که اگر شرايطي پيش آمد که انجام آن از عهده فرزندشان خارج بود ، شرايط را به حالت عادي بازگردانند .

• فعاليت هاي تفريحي مانند بازي ، سرگرمي هاي کامپيوتري در اختيار همه است .

• حيطه ميهماني فقط به يک اتاق يا اتاق هايي مشخص محدود مي شود که همه بايد در آنجا حضور داشته باشند .

• چراغ ها در تمام مدت روشن خواهد ماند . اما ايجاد فضاي کم نور اشکالي ندارد .

• ساعت پايان ميهماني به هيچ وجه تغيير نخواهد کرد .

ب : رعايت نکاتي براي خانواده اي که فرزندشان به ميهماني دعوت شده است :

اين نکات از فرزند بايد سئوال شود يا توسط والدين تحقيق گردد :

• چه تضميني براي والدين وجود دارد که در محل برگزاري ميهماني مواد وجود ندارد يا مصرف نمي شود ؟

• محل ميهماني کجاست ؟ ( نشاني و شماره تلفن )

• چه اشخاصي به ميهماني دعوت شده اند ؟

• ميهماني درچه ساعتي پايان مي پذيرد ؟

• کدام افراد بزرگسال در ميهماني حضور دارند ؟ ( در صورت عدم اطمينان ، موضوع را بررسي کنيد )‌

• آيا کسي از افراد حاضر در ميهماني هست که شما يا فرزندتان او را بشناسيد ؟

• نحوه رفت و آمد فرزندتان چگونه خواهد بود ؟

۲  سئوال مهم از فرزند :

• آيا به رغم ميل شما ، در ميهماني هايي که مواد مصرف مي شود ، شرکت مي کنيد يا خير ؟

• آيا در صورت شرکت ، افراد فقط براي خوشگذراني مواد مصرف مي کنند يا اينکه هدف برگزاري ميهماني مصرف مواد است ؟

نتيجه :

به طور کلي به فرزندتان توصيه کنيد که وارد گردهمايي نشود که دور هم جمع شدن را بهانه اي براي مصرف مواد قرار داده و در اين کار رقابت مي کنند .