روز جهانی دیابت

با چاقي مبارزه کنيد تا از ديابت پيشگيري کنيد

در سالهاي اخير در روز جهاني ديابت بر عوارض آن مانند بيماريهاي قلبي ، کليوي و چشمي توجه شده است . امسال بر روي يکي از عوامل عمده ايجاد ديابت تيپ ۲ يعني چاقي تأکيد شده است . شعار مبارزه امسال اين است . با چاقي مبارزه کنيد تا از ديابت پيشگيري کنيد .

چاقي و ديابت تيپ ۲ در حال حاضر تهديد کننده سلامتي و رفاه اقتصادي تقريباً تمام کشورهاي دنيا مي باشند . بر طبق نظر محققين ۷/۱  ميليون نفر جمعيت جهان در حال حاضر در معرض ابتلا به بيماريهاي مرتبط با وزن مثل ديابت و بيماري قلبي هستند . افزايش وزن و چاقي بطور فزاينده اي بر روي کودکان و نوجوانان تأثير گذشته و باعث بروز هر چه بيشتر ديابت تيپ ۲ در کودکان و نوجوانان مي شود ، در حاليکه قبلاً اين بيماري عمدتاً در بالغين و سالمندان ديده مي شده است .

وزن بالا و چاقي از علل قابل اصلاح بروز ديابت تيپ ۲ مي باشد . بنابراين تغييرات در روش زندگي مثل خوردن غذاي سالم و از لحاظ جسمي فعال بودن در به تأخير انداختن و در بسياري از موارد جلوگيري از شروع ديابت تيپ ۲ و کاهش خطرات بروزعوارض در مبتلايان مؤثر مي باشد . تخمين زده مي شود که اگر از افزايش وزن جلوگيري شود حداقل نيمي از موارد ديابت تيپ ۲ قابل پيشگيري است .

اگر چه فعاليت هاي انفرادي براي توقف شيوع بيماري کافي نيست بلکه يک کوشش جمعي توسط گروه پزشکي ،‌سياستمداران و بخش خصوصي لازم است تا سطح کلي خطر در جمعيت دنيا کاهش يابد . تصميم گيرندگان در جامعه بايد به عواقب اجتماعي و اقتصادي افزايش چاقي و ديابت بر روي فرد و جامعه توجه داشته باشند .

روز جهاني ديابت يک موقعيت ايده آل براي اطلاع رساني به جامعه ، گروه پزشکي ، سياستمداران و وسائل ارتباط جمعي در مورد ارتباط قوي بين چاقي و افزايش وزن با ديابت است .

حقايقي در مورد ديابت :

1- بر طبق آمار فدراسيون جهاني ديابت ( IDF ) ،   يکصد و نود و چهار ميليون  نفر در سراسر دنيا مبتلا به ديابت هستند . اين آمار تا سال ۲۰۲۵ به ۳۳۰ ميليون نفر افزايش خواهد يافت که علت آن عمدتاً افزايش جمعيت ، بالا رفتن سن ، شهرنشيني و زندگي کم تحرک مي باشد .

2- حداقل ۵۰ درصد و در بعضي از کشورها تا ۸۰ درصد مبتلايان به ديابت نسبت به بيماري خود آگاهي ندارند .

3- ديابت چهارمين علت مرگ در اکثريت کشورهاي پيشرفته مي باشد . گزارش هاي اخير سازمان بهداشت جهاني نشان مي دهد که ۲/۳  ميليون مورد مرگ يعني ۶ مورد مرگ در هر دقيقه سالانه در دنيا به ديابت مربوط مي شود .

4- تا سال ۲۰۲۵ تعداد مبتلايان به ديابت در افريقا ، خاورميانه ، مديترانه شرقي و آسياي جنوب شرقي بيش از دو برابر خواهد شد .

5- افراد مبتلا به ديابت سه بار بيشتر از افراد غيرديابتي در بيمارستان بستري مي شوند .

6- در حال حاضر ۵ تا ۱۰ درصد بودجه مراقبت هاي بهداشتي دنيا صرف ديابت مي شود . در صورتيکه پيش بيني هاي انجام شده به واقعيت بپيوندد . اين عدد در بعضي از کشورها تا سال ۲۰۲۵ به ۴۰ درصد خواهد رسيد .

7- در کشورهاي پيشرفته ديابت علت اصلي مرگ ناشي از بيماري قلبي و علت اصلي کوري و نارسائي کليوي مي باشد .

8- مبتلايان به ديابت در مقايسه با جمعيت عمومي داراي افزايش ريسک ۱۵ تا ۴۰ برابر بيشتر براي قطع اندام تحتاني مي باشند .

حقايقي در مورد چاقي و افزايش وزن

1- شيوع چاقي هم در کشورهاي در حال توسعه و هم در کشورهاي پيشرفته به شکل نگران کننده اي در حال افزايش مي باشد .

2- بيش از يک ميليارد نفر در دنيا دچار وزن بالا و حداقل ۳۰۰ ميليون نفر از آنها از لحاظ باليني چاق محسوب مي شوند ( BMI از ۳۰ به بالا )

3- چاقي اصلي ترين علت قابل اصلاح ديابت تيپ ۲ مي باشد .

4- حدود ۷/۱  ميلياردنفر از جمعيت دنيا در حال حاضر در معرض بيماريهاي مرتبط با وزن مثل ديابت تيپ ۲  مي باشند .

5- اضافه وزن در حال حاضر شايعترين مشکل طبي کودکان مي باشد .

6- چاقي مي تواند طول عمر مبتلايان به ديابت تيپ ۲ را هشت سال کاهش دهد .

7- ۸۰  درصد مبتلايان به ديابت تيپ ۲ چاق هستند .

8- هر کيلوگرم افزايش وزن ريسک ابتلا به ديابت را ۵ درصد افزايش مي دهد .

9- کسانيکه در نوجواني دچار افزايش وزن هستند به احتمال ۷۰ درصد در سنين بالاتر نيز اين مشکل را خواهند داشت و در صورتيکه يکي از والدين يا هر دوي آنها چاق باشند اين عدد به ۸۰ درصد افزايش مي يابد .

10- تخمين زده مي شود در صورتي که وزن بالغين کنترل شود حداقل نيمي از موارد ديابت تيپ ۲ پيشگيري خواهد شد .

11- تغيير شيوه زندگي ، شامل رژيم غذايي و فعاليت فيزيکي متوسط به ميزان ۶۰ درصد احتمال ايجاد ديابت تيپ ۲ را کاهش مي دهد .

حقايقي در مورد تغذيه و رژيم

1- يک سوم بيماريها در کره زمين نتيجه عوامل تغذيه اي مي باشد .

2- کسانيکه در طفوليت سوء تغذيه دارند و سپس در بزرگسالي چاق مي شوند در معرض ريسک بالاتري براي بروز بيماريهائي مثل فشارخون بالا ،‌بيماريهاي قلبي و ديابت در سنين پائين تر هستند .

3- يک خانواده معمولي در حال حاضر حدود ۱۵ دقيقه براي آماده کردن غذا وقت صرف مي کند . در حاليکه اين رقم چند سال قبل ۲ ساعت بود .

4- احتمال چاقي اطفال با هر ليوان اضافه نوشيدني شيرين که روزانه مصرف شود افزايش مي يابد .

5- مبتلايان به ديابت بايد به نسبت ساير افراد فيبر بيشتري مصرف کنند .

6- فيبر به جلوگيري از اختلالات معده و کاهش کلسترول کمک مي کند .

7- رژيم هاي کم کالري به تشکيل عادات سالم غذايي کمک کرده و باعث کنترل وزن مي شوند .

8- خوردن در هنگام انجام ساير امور اغلب منجر به زياده روي در مصرف غذا و در نتيجه چاقي مي شود .

9- کاهش سوء تغذيه در زنان باردار مي تواند باعث پيشگيري از چاقي کودکان در سنين بالاتر شود .

10- رژيم به تنهائي براي کنترل وزن کافي نبوده و بايد همراه با ورزش باشد .

حقايقي در مورد ورزش و فعاليت بدني

1- تخمين زده مي شود که عدم تحرک جسماني باعث ۹/۱  ميليون مرگ در سرتاسر دنيا در سال ۲۰۰۲ مي باشد .

2- در حال حاضر تخمين زده مي شود ۶۰ درصد جمعيت دنيا فعاليت فيزيکي کافي نداشته باشند . اين حالت بيش از همه در بالغين کشورهاي پيشرفته رخ مي دهد .

3- حدود ۱۰ درصد بالغين در زمان استراحت و تفريخ خود فعاليت فيزيکي ندارند .

4- بيش از ۶۰ درصد بالغين به سطح توصيه شده ۳۰ دقيقه فعاليت فيزيکي متوسط در روز نمي رسند .

5- تخمين زده مي شود عدم تحرک جسمي باعث ۱۰ تا ۱۶ درصد موارد ديابت باشد .

6- مبتلايان به ديابت که روزانه دو ساعت پياده روي مي کنند کمتر در معرض مرگ و مير بعلت بيماريهاي قلبي - عروقي هستند .

7- افراد ۱۸ تا ۳۰ ساله با تناسب جسماني کم ۶ برابر بيش از افرادي که بسيار متناسب هستند دچار ديابت مي شوند .

8- در بعضي از کشورهاي صنعتي اطفال به نسبت ۳۰ سال قبل حدود ۷۰ درصد کمتر فعاليت بدني دارند .

9- هر دو ساعت تماشاي تلويزيون در روز خطر چاقي و ديابت را افزايش مي دهد .

10- فعاليت متوسط حدود ۳۰ دقيقه در روز حساسيت به انسولين را بهتر مي کند .