|
روز جهاني منع کار کودکان
کودکان کار خياباني ، کساني هستند که بيشترين ساعات زندگي و گاه تمام آن را در کوچه و خيابان مي گذرانند و عليرغم داشتن خانه و خانواده از کوچکترين و ابتدايي ترين حقوق انساني خود که همان حق آموزش و تحصيل است ، محروم مانده اند و به جاي آن والدين اين کودکان هر روز صبح به جاي روانه کردن آنها به مدرسه ، بسته آدامس و يا کاسه تکدي را به دستشان مي دهند و در دامن خطرات بي انتهاي خيابان رهايشان مي کنند . آمار دقيقي از تعداد کودکان خياباني در کشور وجود ندارد بيش از ۱۰۰ ميليون کودک خياباني و کار در جهان وجود دارد که درصدقابل توجهي از آنها متعلق به کشورهاي عقب مانده و يا در حال توسعه هستند اما اينکه سهم کشور ما از اين ارتش چند ميليوني چقدر است ، به درستي مشخص نيست . عليرغم اينکه سازمان بهداشت جهاني تمام افراد زير ۱۸ سال را کودک به شمار آورده و هر گونه کار اين کودکان را ممنوع دانسته است اما با اين حال فقر مالي و نياز مهمترين دليل وارد بازار کار شدن اين کودکان است ، از سوي ديگر نيز تقاضا براي نيروي کار ارزان ، بدون بيمه ، ماليات و ... بازار کار کودکان را رونق بخشيده و سبب جذب روز افزون آنها از سوي کارفرمايان شده است . پرداخت مستمري کودکان نيازمند را از خيابان ها جمع مي کند قاضي ديوان عالي کشور و عضو هيأت علمي دانشگاه در اين زمينه مي گويد : اگر قرار است کودک خياباني نداشته باشيم بايد همانطور که به کارگران در ازاي کار ، دستمزد داده مي شود به کودکان مستمند نيز که به دليل مشکلات اقتصادي خانواده شان مجبور مي شوند که نيمکت مدرسه را رها کرده و در پي کسب لقمه اي نان به خيابانها و کارگاهها بروند ، مستمري پرداخت شود در اين صورت است که شايد بتوانيم درصدي از آنها را از خيابانها جمع آوري کنيم . ۵۰ درصد کودکان خياباني مورد سوء استفاده جنسي قرار گرفته اند دکتر فاطمه قاسم زاده عضو هيأت علمي دانشگاه تهران تحقيقي در خصوص کودکان کار و خياباني انجام داده است ، او مي گويد : ۹۲ درصد کودکان خياباني بين ۱۴ تا ۱۸ سال در هر چهار زمينه رشد جسمي ، عاطفي و اجتماعي دچار مشکلات فراوان هستند ، ۸۹ درصد آنان از نظر رشد عاطفي و رواني دچار احساس کم ارزشي ، ۴۰ درصد دچار حسادت ، ۵۸ درصد انتقام جويي و خصومت ، ۵۲ درصد بي ثباتي و بي قراري ، ۸۰ درصد بي اعتمادي به ديگران ،۵۰ درصد بدبيني و منفي گرايي ، ۴۵ درصد افسردگي ، ۵۴ درصد اضطراب ،۸۴ درصد احساس ناامني و ترس و ۷۷ درصد داراي بحران هويت هستند. وي مي افزايد : بر اساس اين تحقيق در زمينه رشد اجتماعي ، ۸۰ درصد اين کودکان دچار پرخاشگري و خشونت ، ۳۷ درصد دچار اعتياد ، ۵۰ درصد آنان به سرقت ، ۴۱ درصد خريد و فروش مواد مخدر ، ۸۵ درصد تخريب اموال عمومي مبادرت کرده و اين در حالي است که ۵۰ درصد آنان مورد سوء استفاده جنسي قرار گرفته اند ،۵۴ درصد آنان به حقوق ديگران بي توجه بوده و در برقراري ارتباط با ديگران مشکل داشته و ۵۵ درصد آنان تمايل به بزهکاري داشته اند . بيش از ۸۰ درصد کودکان کار دچار مشکل کم خوني هستند اين عضو انجمن حمايت از کودکان ادامه مي دهد : در بخش رشد جسمي نيز ۸۴ درصد دچار کم خوني ، ۸۰ درصد کاهش قد ،۸۶ درصد کاهش وزن ، ۷۷ درصد بيماري هاي دهان و دندان ، ۷۳ درصد بيماريهاي چشم ،۶۱ درصد بيماري هاي دستگاه تنفسي ، ۶۴ درصد بيماريهاي قلب ، ۶۹ درصد بيماريهاي گوش و حلق و بيني ، ۸۲ درصد بيماريهاي پوست و ۶۰ درصد داراي بيماريهاي گوارشي بوده اند . دکتر قاسم زاده با بيان اينکه ۵۶ درصد اين کودکان بي سواد بوده اند ، اظهار مي دارد : ۳۲ درصد با کمبود حافظه ، ۳۰ درصد با مشکلات يادگيري ، ۶۱ درصد با کمبود خفيف ذهني ، ۲۱ درصد کمبود کنجکاوي ، ۶۴ درصد کمبود شناخت محيط ، ۶۱ درصد مشکلات گفتاري مواجه بوده اند و ۸۶ درصد نيز هيچ گونه مهارت شغلي نداشته اند . دکتر قاسم زاده به سطح درآمد آنها اشاره کرده و مي گويد : ۲۱ درصد کودکان مورد مطالعه مشغول گدايي و ۸۷ درصد به ساير کارها مشغول بوده اند و ميزان درآمد ماهانه ۱۱ درصد آنها ۳۰ هزار تومان و کمتر از ۲۸ درصد آنها ۳۰ تا ۵۰ هزار تومان ، ۲۳ درصد ۵۰ تا ۸۰ هزار تومان ، ۱۶ درصد ۸۰ تا ۱۰۰ هزار تومان و ۹ درصد بالاي ۱۰۰ هزار تومان عنوان شده است . وي مي افزايد : ۲۵ درصد آنان بين ۴ تا ۶ ساعت ، ۳۵ درصد بين ۶ تا ۱۰ ساعت و ۲۴ درصد ۱۰ ساعت به بالا در روز کار مي کنند . ۸۳ درصد آنان با خانواده بوده و ۵۴ درصد آنها درآمد خود را صرف خانواده مي کنند . ۵۶ درصد آنها پدر و مادر داشته و اعضاي خانواده آنها بين ۵ تا ۸ نفر عنوان شده است . حدس مي زنيم ۲۰ هزار کودک خياباني در کشور داشته باشيم معاون امور اجتماعي سازمان بهزيستي با بيان اينکه به دليل شناور بودن وضعيت کودکان خياباني هيچ سازماني نمي تواند ادعا کند که آمار دقيقي از تعداد اين کودکان دارد و بهزيستي نيز تنها آمار افراد ساماندهي شده را در اختيار دارد ، اما تخمين مي زنيم با تعداد کودکاني که هنوز شناسايي نشده اند ۲۰ هزار کودک خياباني در کشور داشته باشيم . مسعود مشايخ نيز با بيان اينکه هنوزنتوانسته ايم آمار مشخصي از کودکان خيباني و کار به دست آوريم اظهار مي دارد : اغلب اين کودکان از روستاهاي شمالي کشور به تهران مهاجرت مي کنند و در فصل تابستان به هنگام برداشت محصولاتي مانند گندم و برنج دوباره به روستاي زادگاه خود بازمي گردند تا خانواده را در برداشت محصول ياري دهند . وي با بيان اينکه تنها ۳ سال براي ريشه کني معضل کودکان خياباني و کار فرصت داريم ، مي گويد : بسياري از کودکان کار و خياباني در سن ۱۶ سالگي هستند و اغلب در اين سنين ازدواج مي کنند و پس از يک سال صاحب فرزند مي شوند و اگر چنانچه نتوانيم جلوي اين وضغيت را بگيريم ظرف چند سال آينده با بحران عظيم کودکان خياباني مواجه خواهيم شد . وي به فقر زدايي و گسترش عدالت اجتماعي اشاره کرده و معتقد است : کار از تشريفات و برنامه ريزي هاي کوتاه مدت و بلند مدت گذشته است و ديگر زمان آن فرا رسيده تا همه ارگانها و نهادها بسيج شوند و با همکاري يکديگر هر کدام گوشه اي از کار را بر عهده گرفته و براي حل معضل تلاش کنند . مشايخ تصريح مي کند : اگر چه بهزيستي به عنوان متولي حمايت از کودکان خياباني و کار شناخته شده اما بايد توجه داشت که به تنهايي کاري از پيش برده نمي شود و در اين راستا بايد تمام ارگانهاي حمايتي در جامعه با يکديگر بسيج شده و با همکاري کارشناسان و صاحبنظران به ريشه کني اين معضل تلخ اجتماعي بپردازند . و نهايت اينکه يونيسف اين واقعيت را به صورت شعار اين چنين اعلام داشته : کودکان در اولويت هستند يعني به جاي اينکه صبر کنيم تا فردي به سن بزرگسالي برسد و بعد سعي کنيم حقوق خود و ديگران را به او ياد دهيم ، تا فرد در کودکي است به آموزش او بپردازيم يعني هنگامي که هنوز شخصيت او رشد و تکوين نيافته و آماده است تا فرهنگ زندگي عادلانه و سالم را فرا گيرد .
به نقل از خبرگزاري مهر |
