|
روز جهاني بريل
خطوط بريل و زبانهاي نشانه اي مورد استفاده ميليون ها نفر در سطح دنيا و در کليه سنين مي باشند . اين خطوط و زبانها نيز ابزار آموزشي و بيان احساس کاربران آنها هستند . ۴ ژانويه روز تولد لوئيس بريل ، مخترع خطوط بريل است . ۲۰۰ سال قبل ، به خاطر نبوغ بالاي بريل ، زندگي نابينايان و کساني که مشکلات بينائي داشتند متحول شد . وي سيستم ساده اي را با ۶ نقطه برجسته که ترکيبات مختلفي با هم تشکيل مي دادند بوجود آورد . اين ۶ نقطه مي توانند در نوشتن نامه ، نت هاي موسيقي ، علائم شيميائي ، اعداد و غيره به کار بروند . بررسي نشان داده که نابينايان در گذشته به صورت يک گروه منسجم کمتر با هم ارتباط داشته اند . آموزش رسمي نابينايان در سال ۱۷۸۴ ميلادي با تأسيس آموزشگاه رسمي خاص نابينايان در پاريس و با نام مؤسسه ملي نابينايان جوان آغاز شد . در ايران در سال ۱۲۹۹ شمسي توسط يک کشيش آلماني به نام کريستوفر نخستين مرکز تربيتي و آموزشي نابينايان در تبريز بنا نهاده شد . سپس آقاي دکتر خزائلي که خود از نابينايان بود مدرسه خاص نابينايان را در تهران تأسيس کرد که هنوز هم به همين نام به فعاليت هاي آموزشي خود ادامه مي دهد . وضعيت فعلي نابينايان در کشور ما نشانگر انسجام جدي گروه نابينايان براي حل مشکلات و ارتباط و تعامل با سازمان ها و انجمن هاي دولتي و مردمي در سطح کشور وحتي سطح بين المللي است . امروز لااقل ما يک روزنامه مخصوص نابينايان را مي توانيم مشاهده کنيم که به نام ايران سپيد اما با مشکلات و تأخيرفراوان به دست اين قشر از جامعه مي رسد . روزنامه سپيد يکي از فعاليت هاي شاخص کشورمان در زمينه اطلاع رساني به نابينايان است که به خطوط بريل نگاشته مي شود . بر اساس آخرين تخمين حدود ۵۰۰ هزار تن داراي اختلالات بينائي در کشور ما زندگي مي کنند . از اين تعداد ۱۵۰ هزار نابيناي مطلق و بقيه کم بينا محسوب مي شوند . نابينايان در بسياري از رشته هاي تحصيلي موفق بوده اند و در فعاليت هاي اجتماعي و فرهنگي مثل موسيقي ،حفظ و قرائت قرآن ، کسب مقام هاي ورزشي در سطح جهاني پيشرفت چشمگيري داشته اند . البته از وضع سواد و سطح تحصيلات اين گروه به دليل عدم سرشماري و آمارگيري ، اطلاع دقيقي در دست نيست . اما با احتساب فعاليت مراکز آموزشي بريل ، تعداد نابينايان با سواد حداقل بيش از ۵۰ هزار نفر برآورد مي شود . جامعه نابينايان کشور هنوز در بسياري از زمينه ها داراي مشکلات فراوان و عديده اي هستند و اين مشکلات فقط با همراهي و انسجام اين گروه حل خواهد شد . تعداد نابينايان بيکار بسيار بالاست و شاغلين نابينا به عنوان اپراتور تلفن سرگرم فعاليت هستند . سطح معيشت اين گروه کلاً از متوسط به پائين طبقه بندي مي شود . در حاليکه بيشتر نابينايان تحصيلکرده در شهرهاي بزرگ مثل تهران ، اصفهان ، شيراز ،تبريز ، مشهد ، کرمان و ... زندگي مي کنند . طبعآً نرخ بيکاري در زنان نابينا بيشتر از مردان است و اين گروه تبعيض ها و محروميت هاي مضاعف اجتماعي و حقوقي از جمله ازدواج را نيز تجربه و تحمل ميکنند . وضعيت کنوني جامعه نشان دهنده توجه جدي به امر گروههاي استثنائي است . اگر چه در حال حاضر اکثر کودکان و نوجوانان معلول از جمله نابينايان در مراکز ويژه مشغول تحصيل هستند و افرادي در مکان هاي خاص با نام آموزشگاه استثنائي به امر آموزش اين افرادي مي پردازند . اما اين شيوه نتوانسته جوابگوي نيازها و جوابگوي افراد استثنائي باشد . نگرش جامعه ما نسبت به معلوليت و افراد استثنايي بايد تغيير کند . در شهرسازي ، فضاهاي عمومي ، ساختمان هاي مسکوني و اداري و غيره بايد به وضعيت افراد استثنائي از جمله نابينايان توجه شود . مثلاً سازمان بهزيستي و آموزش پرورش استثنائي تابلوي راهنماي طبقات را به خط بريل تهيه و در محلي مناسب قرار دهند تا نابينايان براحتي طبقه مورد نظرشان را بيابند و اين کار را در مناطقي که مراجعه نابينايان زياد است انجام دهند . همچنين کنار درب هر يک از واحدهاي کارشناسي و يا اداري اداره ، نام واحد و افراد حاضر در آن واحد نيز به خط بريل نصب شود . اين عمل و يا اعمال مشابه مانند راهنماي صوتي يعني ايجاد فضاي متناسب با وضعيت افراد که بتوانند با محيط اطراف ارتباط برقرار کنند . در اين جا چند راه کار عملي که در مواجهه با دانش آموزان نابينا اهميت دارد را متذکر مي شويم .
|
