درس هشتم
هدف
جمع سالم
ترجمه
درس
چه انجام دهم اي خداي من ؟!
.... جمع سالم .... ؟!
بعد از چند دقيقه خواهرش آمد ...
خ – براي چه تو نگراني ؟!
ب – کلماتي که در آخرش «ون» و «ين» است را مي خواهم. (واو و نون، ياء و
نون)
خ – فهميدم !.... مقصود تو جمع سالم مذکر است.
اين واقعاً ساده است.
ب – ساده ؟!
پس ( خواهرش ) قرآن را باز کرد و به سوره حجر نگاه کرد و گفت:
جمع مذکر سالم مانند مُسْلِمينَ ، صادِقينَ ، ساجِدينَ ، حافِظونَ و
وارِثونَ است. در جمله آنها حفاظت کنندگان، وارثانند.
ب – واقعاً خوب است ... ولي ...
خ – ولي ... چي ؟!
ب – کلماتي که آخرش «ات» (الف و تاء) است را مي خواهم.
خ – (فهميدم ) هان! مقصود تو جمع سالم مؤنث است.
خ – اين نيز همچنين ساده است ...
... آنها حافِظاتُ (حفاظت کنندگان)مُسلِماتُ (زنان مسلمان)صادِقاتُ (زنان
راستگو) هستند.
پس اين آيه را خواند که در آن جمع سالم مذکر و مؤنث هست:
همانا مردان مسلمان و زنان مسلمان و مردان مؤمن و زنان مؤمن و مردان قنوت
کننده و زنان قنوت کننده و مردان راستگو و زنان راستگو و مردان شکيبا و
زنان شکيبا و مردان فروتن و زنان فروتن ... خداوند براي آنها بخشش و پاداش
بزرگي آماده کرده است.
ب – اي خواهرم از تو سپاسگزاري مي کنم.
قانون
1– در درس قبل آموختيم که در زبان عربي براي دو شخص يا دو چيز کاربرد اسم
با زبان فارسي فرق دارد که به آن «تثنيه» مي گوئيم، حال بايد بدانيم که
براي بيش از دو نفر (سه نفر و بيشتر) يا بيشتر از دو چيز (سه و بيشتر) که
به آن جمع مي گوئيم از الفاظ ديگري استفاده مي کنيم.
جمع مذکر سالم: براي ساختن آن به آخر اسم، واو و نون «ون» و ياء و نون «_ين
» اضافه مي کنيم.
جمع مونث سالم: وقتي اسم داراي «ة» باشد (مؤنث) براي جمع بستن از «ات»
استفاده مي کنيم و حرف (ة) را حذف مي کنيم.
مثالها: مفرد
جمع مذکر سالم
عالم
عالِمونَ – عالمينَ
مُجْتَهِد
مُجتهدونَ – مُجتهدينَ
مفرد
جمع مؤنث سالم
طَبيبة
طبيبات
شَجَرة
شَجرات
2–
در درس هاي پيش آموختيم که براي اشاره به يک شخص يا يک چيز و يا دو شخص يا
دو چيز از اسم هاي اشاره زير استفاده مي کنيم.
مذکر :
هذا مذکر : ذلک
نزديک مفرد ¬
مؤنث : هذه دور مفرد ¬
مؤنث : تلک
مذکر : هذان ، هذيْن ِ
مثني ¬
مؤنث : هاتانِ ، هاتيْنِ
حالا مي آموزيم که براي اشاره به چند شخص (سه نفر و بيشتر ) از هولاء، براي
نزديک و أولئکَ براي دور استفاده مي کنيم.
مثالها:
هولاء : معلّمونَ . اولئک : معلِّمونَ.
هولاء : معلِّمات . اولئک : معلِّماتُ.
تمرين هاي درس
1–
جمع اسم هاي زير را با در نظر گرفتن مذکر و مؤنث بودن علامت بزنيد:
الف ) مومِنةُ ب )
صالح ج) صادقةُ
د ) مولِّفُ.
۱ – مؤمنونَ ۲ - مؤمِناتُ
۱ – صالِحونَ ۲- صالِحاتُ
۱ – صادقونَ ۲ – صادقاتُ
۱ – مؤلِّفونَ ۲ – مؤلِّفات
2– کلمات مناسب را در جالي خالي آن قرار دهيد:
۱ – طالبان ۲ – سيارةُ ۳ – حمامةُ ۴ – عاملون
الف ) ال ...... في السّماءِ .
ب ) ال ...... مشغولونَ بالعَمَلِ.
ج ) ال ......
جالِسانِ .
د ) ال ...... في الشّارع .
۳– هر يک از کلمات داده شده را در جاي مناسب خود قرار داده و تغييرات لازم
را انجام دهيد: (بر روي کاغذ) «تمرين کاربردي»
ذَهَبَ الْمُعَلِّمونَ إلي الْمَدْرَِسَة ِ.
۱ – البيت ذَهَبَ الْمعلِّم إلي الْبَيْت.
۲ – جاء ..................................
۳ – الطّالبُ ...................................
۴ – المُدرّسونَ ..................................
۴– ترجمه عبارت هاي فارسي زير کدام گزينه است:
۱ – راستگويان موفقند.
الف ) الصادِقون َ ناحجاتُ .
ب)
الصّادقون ناحجونَ .
۲– مؤمنان در بهشتند .
الف ) المؤمنون في الْجَّنَة .
ب ) الْمؤمنونَ في الْجَنَتونَ .
کلمات جديد
موفق
=
ناجح
بهشت= الجنّة
ذَهَبَ
=
رفت
السّماء
=
آسمان
8
