19

اصول حسابداري1

گروه تحصيلي اداري مالي

بخش دوم

 حسابداري مؤسسات بازرگاني

۳- روش ميانگين موزون:

گردش بهاي تمام شده به گونه اي است كه كالاي فروش رفته، تركيبي از قيمت هاي خريد قديمي و خريدهاي جديد مي باشد.

  /بهاي تمام شده كالاي آماده براي فروش     =   بهاي ميانگين موزون هر واحد

       مقدار كالاي آماده براي فروش                 

30000000 / 300 = 100000

٤- روش شناسائي ويژه:

در اين روش بايد مشخص كرد كه موجودي كالاي پايان دوره از كدام قيمت هاي خريد مي باشد. اين روش بيشتر در مؤسساتي به كار مي رود كه اقلام كالاي آنها محدود است و ارزش نسبتاً بالائي دارد.

روشهاي برآورد ارزش موجودي كالا

۱- روش سود ناخالص

در اين روش بدون موجودي برداري واقعي و صرفاً با استفاده از اطلاعات موجود در دفاتر حسابداري مي توان ارزش برآوردي موجودي ها را محاسبه كرد و فرض بر اين است كه نسبت (درصد) سود ناخالص به فروش خالص واحد تجاري از يك دوره به دوره بعد يكسان مي باشد.

مثال : اطلاعات مربوط به دوچرخه مدل كوهستان در دوچرخه فروشي البرز براي سال 1379 به شرح زير در دست است:

فروش خالص                                                     ۳٠٠٠٠٠٠٠  ريال

موجودي كالاي اول سال                                       ٥٠٠٠٠٠٠٠ ريال

بهاي تمام شده كالاي خريداري شده طي سال             20000000ريال

نسبت برآوردي سود ناخالص به فروش                         40 درصد

محاسبه موجودي كالاي پايان سال 1379با استفاده از روش سود ناخالص به شرح زير خواهد بود:

موجودي كالاي دوره                                              ٥٠٠٠٠٠٠٠ ريال

بهاي تمام شده كالاي خريداري شده                             ۲٠٠٠٠٠٠٠  ريال

بهاي تمام شده كالاي آماده براي فروش                         ٠٠٠٠٠٠٠ 7  ريال

فروش خالص                                                       ۳٠٠٠٠٠٠٠ ريال

كسر مي شود: سود ناخالص برآوردي

۱۲٠٠٠٠٠٠ = (%40* 30000000)

بهاي تمام شده كالاي فروش رفته (برآوردي)                  ۱۸٠٠٠٠٠٠ ريال

موجودي كالاي پايان دوره (برآوردي)                         ٥۲٠٠٠٠٠٠ ريال

۲- روش قيمت هاي خرده فروشي:

براي استفاده از روش قيمت هاي خرده فروشي اسناد و مدارك واحد تجاري بايد به گونه اي ثبت شوند كه اطلاعات مربوط به موجودي كالاي ابتداي دوره و خريدهاي طي دوره بر حسب قيمت هاي تمام شده و همچنين قيمت هاي خرده فروشي قابل دسترسي باشد.

مثال :

اطلاعات زير مربوط به يكي از اقلام مواد شوينده فروشگاه نظيف طي سال  ۷۹ ۱۳در دست است:

برآورد بهاي تمام شده موجودي كالاي پايان دوره با استفاده از روش قيمتهاي خرده فروشي به شرح زير انجام مي گيرد.

ثبت ادواري: 

در اين روش حساب موجودي كالا در طول دوره مالي فعاليت ندارد و تا پايان دوره مالي بدون تغيير باقي مي ماند و سپس با انجام دو ثبت اصلاحي ابتدا مبلغ موجودي كالاي در ابتداي دوره، از اين حساب حذف و سپس مبلغ موجودي كالاي پايان دوره، در اين حساب بدهكار مي شود.

ثبت دائمي:

در اين روش براي ثبت رويدادهاي مرتبط با موجودي كالا، از حساب موجودي كالا استفاده مي شود. اين حساب طي دوره مالي با افزايش موجودي كالا و كاهش موجودي كالا بنا به مورد بدهكار و بستانكار مي شود.

كارت حسابداري كالا:

به منظور ثبت و نگهداري اطلاعات تفصيلي مربوط به افزايش يا كاهش هر يك از اقلام موجودي كالا در روش ثبت دائمي، از فرمها يا برگه هايي به نام «كارت حسابداري كالا» استفاده مي كنند و به منزله حساب هاي معين موجودي كالا در دفتر كل تلقي مي شود.

نمونه اي از كارت حسابداري كالا در شكل زير ارائه شده است.

  19